Ontwikkelingen en onderzoek diabetes type 2

Er wordt veel onderzoek gedaan naar de oorzaken van diabetes type 2. Hoe ontstaat het, en wat gebeurt er eigenlijk allemaal in het lichaam? Dat is belangrijk om te weten, want daarmee kunnen wetenschappers nieuwe of betere behandelingen bedenken.

Enkele voorbeelden van belangrijke actuele ontwikkelingen:

Nieuwe geneesmiddelen voor diabetes type 2

Sinds een paar jaar zijn er nieuwe middelen voor diabetes type 2 die op een andere manier werken dan andere medicijnen: via darmhormonen.

Zo zijn er middelen die ervoor zorgen dat bepaalde darmhormonen hun werk langer doen. Die darmhormonen spelen een rol bij het verlagen van de bloedsuikerspiegel. Dat doen ze door signalen aan de lever en de alvleesklier te sturen. De medische naam voor deze middelen is ‘DPP-4 remmers’. Stofnamen zijn sitagliptine en vildagliptine, en er komen nieuwe bij zoals linagliptine. Er zijn ook medicijnen die een combinatie zijn van deze nieuwe middelen met bijvoorbeeld het oude metformine. Want nog steeds is metformine een goed werkend medicijn dat zeker nog niet kan worden afgedankt.

Andere nieuwe middelen zorgt alleen voor verhoogde insulineafgifte als dat nodig is. Daardoor is er geen risico dat de bloedsuiker te veel daalt, en kan het gewoon in een standaard dosering worden gegeven. Een nadeel is dat ze alleen via een injectie kunnen worden toegediend en dat sommige mensen er misselijk van worden. De middelen, exenatide en liraglutide, zijn afgeleid van het darmhormoon GLP-1, dat wordt gevormd als reactie op voedsel. Mensen met diabetes type 2 hebben zelf minder van dit hormoon dan normaal. Het idee voor dit nieuwe middel kwam van een hagedis die maanden zonder voedsel kan. De speciale stof uit het spuug van dit ‘gilamonster’ is in het laboratorium nagemaakt. Het voordeel van deze middelen is een lichte gewichtsafname.

Maagverkleining als genezing voor type 2?

Tegenwoordig is er steeds meer aandacht voor de maag-bypassoperatie als mogelijke genezing voor diabetes type 2. Dat is een maagverkleining met omlegging van het eerste deel van de dunne darm waarbij het tweede deel van de darm het voedsel rechtstreeks uit de maag krijgt.

Deze ingreep is niet te verwarren met andere vormen van maagoperaties, zoals de maagband of maagverkleining. Daarvan gaat diabetes niet over, maar zodra mensen veel gewicht hebben verloren is hun diabetes veel beter te reguleren.

Effect op diabetes type 2

Al na enkele dagen na een maag-bypassoperatie heeft driekwart van de mensen met diabetes type 2 een normale suikerstofwisseling hadden. Ook bloeddruk en vetstofwisseling verbeteren snel.

Waarschijnlijk heeft dat te maken met een andere voedselopname waardoor een hele verteerstap wordt overgeslagen, verandering van darmhormonen en mogelijk zelfs verandering in genen die de suikerstofwisseling regelen.

Is dit de oplossing voor diabetes type 2?

In feite is deze maag-bypass nu de enige manier om diabetes type 2 te genezen. Maar de ernstige risico's en nadelen zijn zo hoog dat het voor de meeste mensen wordt afgeraden. Gemiddeld overlijdt één op de 350 patiënten door de operatie.

In aanmerking komen momenteel alleen mensen van 18 jaar of ouder met een body mass index van 40 of hoger, of 35 maar met aantoonbare lichamelijke klachten. De ingreep is vooral van belang in wetenschappelijk opzicht: onderzoek naar hoe de bypassoperatie invloed heeft op diabetes kan nieuwe informatie opleveren voor nieuwe geneesmiddelen voor diabetes type 2.

Nieuwe inzichten in het ontstaan van diabetes type 2

Nog steeds heeft diabetes type 2 nog geheimen voor de wetenschap. Maar het lijkt er steeds meer op dat er in de aanloop tot diabetes type 2 iets belangrijks misgaat in de kleinste energiefabriekjes van de cellen in het lichaam: de zogeheten mitochondriën. En dat hangt weer nauw samen met lichaamsbeweging. > Meer uitleg over mitochondriën en beweging. 

> Meer over onderzoek naar diabetes type 2 en resultaten.