Resultaten over diabetes type 1

Mensen met diabetes type 1 hebben geen insulineproducerende cellen meer. Onderzoekers willen graag nieuwe cellen maken in het laboratorium, om te transplanteren. Dat is een ingewikkeld karwei. Maar uit dit onderzoek blijkt dat het makkelijker gaat  met gebruik van cellen uit de binnenkant van bloedvaten.

Ons afweersysteem beschermt ons tegen ziekten. Daarbij helpen speciale cellen die ervoor zorgen dat het niet ons eigen lichaam aanvalt. Deze beschermende cellen werken niet altijd goed bij diabetes. Onderzoekers keken of die cellen misschien kunnen helpen om diabetes type 1 te voorkomen. Dat is gelukt, maar alleen nog bij ratten.

Mensen met diabetes type 1 hebben geen cellen meer die insuline maken. Transplantatie van cellen kan een oplossing zijn. Maar wetenschappers in Groningen hebben ontdekt dat een veelvoorkomend virus problemen veroorzaakt na die transplantatie.

Onderzoek is vallen en opstaan. Dat blijkt ook uit een onderzoek van het LUMC, naar verbetering van transplantatie van eilandjes van Langerhans. We weten nu in ieder geval ook wat niet werkt.

Een oplossing voor diabetes type 1 is transplantatie van de alvleesklier of de eilandjes van Langerhans, met cellen die insuline maken. Maar na de transplantatie zet het afweersysteem de aanval opnieuw in. Omdat de nieuwe cellen lichaamsvreemd zijn of omdat ze zich opnieuw vergissen. Maar hoe komt dat? Dat hebben onderzoekers nu verder uitgezocht.

De darmbacteriën (ook wel darmflora genoemd) van mensen met diabetes type 1 zijn anders dan van mensen zonder diabetes. Onderzoekers van het UMC Groningen ontdekten dat speciale voeding de darmbacteriën kan veranderen. Daardoor kregen ratten minder snel diabetes.

Bij diabetes type 1 vernietigt het afweersysteem de insulineproducerende cellen. We weten welke afweercellen de aanval inzetten. Ook weten we al deels hoe dat komt: sommige moleculen die op de insulineproducerende cellen zitten, worden aangezien voor lichaamsvreemde indringers. De onderzoekers hebben dit zogeheten HLA-systeem nu verder uitgezocht.

Diabetes type 1 ontstaat door een vergissing van het afweersysteem, waardoor de insulineproducerende cellen worden vernietigd. In dit onderzoek onderzochten de onderzoekers hoe stapje voor stapje deze vernietiging in zijn werk gaat.

Bij mensen met diabetes type 1 maakt het afweersysteem de cellen kapot die insuline maken. Tegenwoordig kunnen we mensen met diabetes type 1 nieuwe insulinemakende cellen geven met een transplantatie. Maar het afweersysteem maakt die nieuwe cellen ook kapot. Onderzoekers uit Utrecht hebben nu de insulineproducerende cellen zo vermomd dat het afweersysteem ze niet aanvalt.

Mensen met diabetes type 1 hebben te weinig bètacellen die insuline maken en moeten daarom insuline spuiten. Een alternatieve behandeling is een transplantatie van nieuwe bètacellen. Omdat er een tekort is aan donorcellen, wordt gezocht naar nieuwe manieren om meer bètacellen te maken. In dit onderzoek is gekeken hoe je bètacellen in een kweekschaaltje kunt laten vermeerderen.

Mensen met diabetes type 1 hebben te weinig cellen die insuline maken. Prof. dr. Eelco de Koning wil daarom zelf nieuwe cellen maken, met hulp van stamcellen. De afgelopen jaren heeft zijn team hierin veel stappen gemaakt .

Het zou ideaal zijn als mensen met diabetes type 1 nieuwe, lichaamseigen, insulineproducerende cellen kunnen krijgen. De onderzoekers hebben geprobeerd om insulineproducerende cellen te maken. Dat is helaas niet gelukt. Wel hebben ze nieuwe aanknopingspunten.

We slapen tegenwoordig 1 a 2 uur korter dan zo'n twintig jaar geleden. Hoeveel we slapen, en hoe goed of slecht, heeft een grote invloed op de suikerstofwisseling. Eén nacht te weinig slapen heeft al gevolgen voor de bloedsuiker, zo blijkt uit dit onderzoek. Na een nachtrust van vier uur daalt de gevoeligheid voor insuline met bijna een kwart.

We weten dat bij diabetes type 1 de zogenoemde T-cellen van het afweersysteem de insulineproducerende bètacellen vernietigen. Hoe die T-cellen dat precies doen is niet duidelijk. De onderzoekers wilden deze T-cellen verder bestuderen.

HLA-moleculen zitten op alle lichaamscellen. We weten dat deze moleculen een belangrijke rol spelen in het dirigeren van afweerreacties. In dit korte project hebben de onderzoekers de rol van HLA-moleculen in het ontstaan van diabetes type 1 nader onderzocht.

Uit dit onderzoek blijkt dat borstvoeding waarschijnlijk belangrijk is om de kans op type 1 diabetes van de baby te verkleinen. Het beschermende effect is er alleen wanneer daarnaast geen andere voeding wordt gegeven. Mogelijk hangt het ontstaan van type 1 diabetes samen met de darmflora. Verder onderzoek is nodig.

Kun je de kans op diabetes type 1 verkleinen door het geven van borstvoeding in combinatie met het vermijden van koemelkeiwit in het eerste levensjaar? Het Nederlandse deel van dit grote internationale onderzoek is deels afgerond. Dit is een tussenstand, de resultaten komen in 2017.

In dit onderzoek deden Groningse onderzoekers een opzienbarende ontdekking. Het lijkt erop dat bacteriën in de dikke darm een rol spelen bij het ontstaan van diabetes type 1.

De onderzoeker wilde een kindvriendelijke methode ontwikkelen waarbij speeksel kan worden gebruikt in plaats van bloed. Het viel tegen, de speekselmethode was helaas te onnauwkeurig. Maar het basisprincipe van de test bleek te werken en bovendien werd iets anders ontdekt.

Diabetes type 1 ontstaat door een samenspel van factoren, waaronder genetische.Welke genen hebben mogelijk een aantoonbare en voorspellende rol bij het krijgen van diabetes type 1?