Foto Behandeling op maat om diabetes type 1 te stoppen shutterstock Liukov

Bekijk de tv-uitzending met Bart Roep 
(De Kennis van Nu, 24 maart 2016 door NTR)

Bij diabetes type 1 valt het afweersysteem de cellen die insuline maken aan. Daardoor kan het lichaam nauwelijks nog insuline maken. In dit onderzoek is een eerste stap gezet om een therapie te ontwikkelen om deze afweerreactie te stoppen. 

Bij diabetes type 1 valt je eigen afweersysteem de cellen die insuline maken in de alvleesklier aan, de bètacellen. Lang werd gedacht dat het afweersysteem een fout maakt. Maar het is ingewikkelder. Er komt steeds meer bewijs dat de bètacellen 'stress' krijgen door veranderingen in hun omgeving. Zij lokken daarmee zelf de aanval van het afweersysteem uit.

Afweercellen 'heropvoeden'

Het team van Bart Roep en Jaap Jan Zwaginga van het LUMC onderzocht een hele nieuwe therapie. De onderzoekers haalden bepaalde cellen van het afweersysteem uit het bloed van mensen met diabetes type 1. Die cellen bewerkten ze met onder andere vitamine D. Hierdoor worden de cellen opnieuw 'opgevoed'. De onderzoekers vermenigvuldigden de cellen en spoten ze terug in het lichaam.

Afweersysteem bijsturen

Eenmaal terug in het lichaam sturen die 'heropgevoede' cellen hopelijk het afweersysteem bij. Daardoor zou het afweersysteem moeten stoppen met het aanvallen van de cellen die insuline maken. Bij deze therapie wordt het afweersysteem dus niet platgelegd. Maar het afweersysteem leert hoe het wel zou moeten, dat is uniek.

Veilig en haalbaar

Dit onderzoek bestaat uit verschillende fasen. In deze eerste fase met mensen keken de onderzoekers of de behandeling veilig is. Nog niet naar of het ook werkt. Het onderzoeksteam volgde in deze eerste fase negen mensen die al langer diabetes hadden. Dat deden ze 3 jaar lang. De onderzoekers vonden dat het toedienen van de bewerkte cellen veilig en haalbaar is. Dat is een belangrijk eerste resultaat voordat een volgend onderzoek met mensen gestart kan worden.

Volgende stap

In de volgende fase van het onderzoek kijken de onderzoekers of de therapie ook echt werkt. Dat is nodig voordat een echte behandeling ontwikkeld kan worden.

Dit onderzoek betaalde het Diabetes Fonds samen met Stichting DON.

Wil je helpen om meer onderzoek mogelijk te maken? 

Geef eenmalig of word donateur en help mee.

Doe een gift

Onderzoeksinformatie

Projectnr: 2013.40.1693
Status: Afgerond
Onderzoeker: Prof. dr. B.O. Roep
Kosten: € 1,5 miljoen