Meisje leunt met haar hoofd op haar vuist en kijkt zorgelijk

Iedere dag werkt het RIVM de cijfers over het nieuwe coronavirus (COVID-19) bij naar de laatste stand van zaken. Daarin komt ook diabetes voor, maar die cijfers zijn niet makkelijk uit te leggen. Sommige media trekken daardoor verkeerde conclusies. En wat betekent het om meer ‘risico’ te lopen?

Toen het nieuwe coronavirus opdook in Nederland, maakte het RIVM een inschatting van wie een hoger risico loopt om ernstiger ziek te worden of te overlijden. In eerste instantie waren dit alle mensen met diabetes, dat is nu niet meer zo. Alleen mensen met diabetes met een moeizame bloedsuikerregulatie of die al een verzwakte gezondheid hebben door bestaande diabetescomplicaties behoren op dit moment tot de risicogroep.

Wat betekent risico lopen bij dit coronavirus?

‘Risico’ bij het coronavirus gaat over twee dingen:

  • de kans dat je besmet raakt,
  • én hoe ziek je wordt als je het virus krijgt.

De kans op besmetting is te beïnvloeden, daarom zijn er de maatregelen om drukte te vermijden en afstand te houden van anderen. Minder ernstig ziek worden: dat hebben we nog niet in de hand.

Risico bij diabetes type 1 of diabetes type 2?

Het RIVM heeft bepaald dat mensen met diabetes die slecht zijn ingesteld en/of complicaties hebben in de risicogroep vallen. Het RIVM maakt tot nu toe geen verschil tussen diabetes type 1 of 2.

Wel weten we dat mensen van 60 jaar en jonger nauwelijks overlijden aan COVID-19. In tegenstelling tot diabetes type 2, komt type 1 al op jonge leeftijd voor. Daarom kunnen we voorzichtig zeggen dat diabetes type 1 bij mensen onder de 60 jaar geen risicofactor lijkt te zijn, mits je goed ingesteld bent en geen diabetescomplicaties hebt.

Lees meer over diabetes type 1 en corona op diabetestype1.nl 

Cijfers diabetes en COVID-19

Eerder gaf het RIVM een dagelijkse update van het aantal ziekenhuisopnamen en sterfgevallen van mensen met COVID-19 met een onderliggende ziekte, zoals diabetes. Dat gebeurt nu niet meer. Dat is niet erg want de dagelijkse updates lieten al een tijdje hetzelfde beeld zien. En dat hebben we hieronder geschetst.

Let op: de onderstaandse cijfers van het RIVM gaan vooral over de ernstige gevallen, want in Nederland werden voorheen mensen meestal pas getest op het coronavirus wanneer ze ernstige klachten hadden en naar het ziekenhuis moesten. Naar verwachting zijn er veel mensen in Nederland besmet (geweest) met het nieuwe coronavirus terwijl ze niet tot nauwelijks klachten hadden. Daar zitten ook mensen met diabetes bij.

Stand van zaken op 10 april (op deze datum werd het laatste complete overzicht gegeven). Het gaat hierbij over alle mensen van wie vermeld is dat ze wél of géén onderliggende aandoeningen hebben:

  • Van alle mensen die positief getest zijn voor COVID-19, heeft 12% diabetes. Zij zijn voornamelijk 75 jaar en ouder, ouder dan de mensen die positief zijn getest voor COVID-19 zonder diabetes.
  • Van alle mensen die positief getest zijn voor COVID-19 én zijn opgenomen in het ziekenhuis, heeft 17% diabetes.
  • Van alle mensen die positief getest zijn voor COVID-19 én zijn overleden, had 22% diabetes.

Maar nogmaals: deze cijfers gaan vooral over de ernstige gevallen, omdat er voorheen alleen mensen werden getest op COVID-19 wanneer ze ernstige klachten hadden. Er valt niets uit op te maken over hoeveel mensen met diabetes en het nieuwe coronavirus echt ziek worden, in het ziekenhuis komen of overlijden.

Risico op een ziekenhuisopname of overlijden

Naar verhouding komen er wel meer mensen met diabetes in het ziekenhuis terecht dan mensen zonder diabetes. Ook overlijden er aan het coronavirus naar verhouding meer mensen met diabetes dan mensen zonder diabetes.

Toch zegt dat niet alles. Er zijn inderdaad bepaalde mensen met diabetes die een hoger risico lopen, maar er zijn ook heel veel mensen met diabetes die géén verhoogd risico lopen.

Heb ik een verhoogd risico?

Als je diabetes hebt val je pas in de risicogroep wanneer je een moeizame bloedsuikerregulatie en/of diabetescomplicaties hebt, zoals hart- en vaatziekten. Dus niet alle mensen met diabetes hebben een verhoogd risico op ernstige klachten bij COVID-19.

Verder lijkt het erop dat wanneer je diabetes hebt, je meer risico loopt op ernstige klachten als:

  • je een hoge leeftijd hebt
  • je nog meer ziekten/aandoeningen hebt, bijvoorbeeld longziekten, hart- en vaatziekten of nierziekten
  • je ernstig overgewicht hebt

Laatste update van dit artikel: 20 mei 2020

Foto: Shutterstock: fizkes